
“Metabolizmam yavaş, o yüzden kilo veremiyorum” cümlesi diyetisyenlerin en sık duyduğu cümlelerdendir. Metabolizma hızı gerçekten kiloyu etkiler; ancak bu konuda pek çok yanlış bilgi de dolaşmaktadır. Metabolizmanın nasıl çalıştığını anlamak, gerçekçi hedefler koymanıza yardımcı olur.
Metabolizma hızı nedir?
Metabolizma, vücudun yaşamı sürdürmek için yaptığı tüm kimyasal işlemlerin toplamıdır. Günlük enerji harcamasının en büyük kısmını bazal metabolizma oluşturur; yani vücudun dinlenme halinde nefes alma, kalp atışı, vücut ısısının korunması gibi temel işlevler için harcadığı enerji. Buna günlük hareketler, egzersiz ve besinlerin sindirimi için harcanan enerji eklenir.
Metabolizmayı etkileyen etkenler
Kas kütlesi metabolizma hızının en önemli belirleyicilerinden biridir; kas dokusu dinlenme halinde de enerji harcar. Erkeklerin genellikle kadınlardan daha yüksek metabolizma hızına sahip olmasının bir nedeni budur. Yaş ilerledikçe kas kütlesinin azalması metabolizmayı yavaşlatabilir. Tiroid hormonları da metabolizmayı doğrudan etkiler; tiroid bezinin az çalışması kilo artışına katkıda bulunabilir. Bu nedenle açıklanamayan kilo artışında hekime başvurmak gerekir.
Şok diyetler ve metabolizma
Çok düşük enerjili diyetler kısa sürede kilo kaybı sağlasa da vücut bu kısıtlamaya enerji harcamasını azaltarak uyum sağlar. Ayrıca kas kaybı metabolizmayı daha da yavaşlatabilir. Diyet bırakıldığında kiloların hızla geri gelmesinin nedenlerinden biri budur. Bu nedenle dengeli ve sürdürülebilir bir plan çok daha etkilidir; ayrıntılar kişiye özel beslenme planı sayfamızda.
Metabolizmayı desteklemek
Mucize çaylar ya da takviyeler metabolizmayı anlamlı şekilde hızlandırmaz. Asıl etkili olanlar; kas kütlesini korumak ve artırmak için yeterli protein ve direnç egzersizi, günlük hareketi artırmak, yeterli ve kaliteli uyku ve düzenli öğünlerdir. Uyku ve stresin yeme davranışına etkisi için duygusal yeme sayfamıza bakabilirsiniz. Ofis çalışanlarına özel öneriler Çukurambar ve Balgat rehberimizde yer alıyor.